«تەاتر الەمىندەگى رۋحاني جاڭعىرۋ» كورمەسى

بيىل زامانىنىڭ زاڭعار جازۋشىسى مۇحتار اۋەزوۆتىڭ تۋعانىنا 120 جىل ەكەنىن جاقسى بىلەمىز. وسىعان وراي, 11 قازان كۋنى م. ومارحانۇلىنىڭ ەسىمىمەن اتالاتىن قازاق ونەرىنىڭ قارا شاڭىراعىندا تەاتر ماۋسىمىنىڭ اشىلۋ سالتاناتىمەن بىرگە الماتىلىق 8 تەاتر ۇجىمىنىڭ باسىن قوسقان «تەاتر الەمىندەگى رۋحاني جاڭعىرۋ» اتتى كورمە وتتى.

تاقىرىبىنىڭ وزى كورمەنىڭ ەلباسى ن.نازارباەۆتىڭ «بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسىنا تىكەلەي قاتىستى ەكەنىن بىلدىرىپ تۇرعانداي. بەلگىلى تەاتر جانە كينو اكتەرى, قر ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى ەرلان بىلال باسقارىپ وتىرعان, 92-ماۋسىمىنا قادام باسقان, ساحناسىنىڭ وزى سىر شەرتەتىن ىرگەلى ونەر ورداسىنىڭ تاعى بىر ەرەكشەلىگى — تەاتر مۋزەيى. 2018 جىلى قۇرىلعانىنا 50 جىل تولاتىن بۇل مۋزەيدى شيرەك عاسىردان بەرى بىلىكتى مامان نارگيز تامابەكقىزى باسقارىپ كەلسە, تەاترداعى كۋن سايىنعى جاڭالىقتاردى قالت جىبەرمەي, اربىر جادىگەرىنە ۇقىپتىلىقپەن قاراپ, قارا شاڭىراقتىڭ «شەجىرەشىسىنە» اينالىپ كەتكەن ونىڭ ەڭبەگى ۇشان-تەڭىز. ويتكەنى بۋگىنگىدەن, بىلتىرعىدان بولەك, تەاتر قۇرىلعاننان بەرگى ونەر ۇجىمىنىڭ تاريحىن ول سەكىلدى تۋگەندەپ جۋرگەن ەشكىم جوق. وسىنى ەسكەرە وتىرىپ, شيرەك عاسىردان بەرى تەاتر مۋزەيىنە جەتەكشىلىك ەتىپ كەلە جاتقان ن.تامابەكقىزىمەن از-مۇز سۇحباتتاسۋدى جون كوردىك.


ن.تامابەكوۆا: بۇل كورمە كەلەشەك تەاترلار مۋزەيىنىڭ العاشقى باسپالداعى ىسپەتتى

— نارگيز تامابەكقىزى, بىلۋىمىزشە, مۇنداي كورمە العاش رەت وتىپ وتىر. وسىنى ۇيىمداستىرۋ بۇرىننان ويىڭىزدا جۋر مە ەدى?

— ارينە, دال وسىنداي كورمەنى وتكىزسەم دەگەن ارمان اۋەلدەن كوكەيىمدە جۋرگەن ەدى. تەك الماتىلىق تەاترلاردى عانا ەمەس, رەسپۋبليكاداعى تەاتر ۇجىمدارىنىڭ باسىن بىر ارناعا توعىستىرىپ, اۋقىمى كەڭ كورمە ۇيىمداستىرۋ دا ويدا بار. دەسە دە, ماۋسىمنىڭ اشىلۋ سالتاناتىمەن قاتار باستالعان كورمە مەن ويلاعاننان جوعارى دەڭگەيدە وتپەسە, ودان كەم ەمەس. «تويدىڭ بولعانىنان بولادىسى قىزىق» دەمەۋشى مە ەدى, باسشىمىز ەرلان ابدىلداۇلىمەن ماۋسىم-شىلدە ايلارىنان باستاپ جوسپارلاپ, قر مادەنيەت جانە سپورت مينيسترىنىڭ وزى اقىل قوسىپ, ەڭ الدىمەن مۋزەيدىڭ الьبومىن جاسادىق. وسى كورمەنىڭ ۇيىمداستىرىلۋىنا تەاتر قىزمەتكەرلەرىنىڭ بىر كىسىدەي اتسالىسقانى مەنى شىن قۋانتتى. ماسەلەن, «باسپاسوز قىزمەتىنىڭ» جەتەكشىسى, اقىن باقىت بەدەلحان كورمەنىڭ جانە بولىمدەردىڭ تاقىرىبىن قويىپ, رەداكتورلىق كومەگىن تيگىزىپ, جۇمىسىمىزدىڭ ىلگەرىلەۋىنە وز ۋلەسىن قوستى.

— بارەكەلدى! اقىن قويىپ بەرگەن كورمە تاقىرىبى توڭىرەگىندە سۇراعىم كەلىپ وتىر. تەاتر الەمىندەگى رۋحاني جاڭعىرۋدىڭ نەگىزگى كورىنىسى دەپ نەنى ايتا الاسىز?

— «رۋحاني جاڭعىرۋدى» تاريحىمىزدى تۋگەندەۋ, ۇلتتىق سانامىزدى قالىپتاستىرۋ دەپ جاتىرمىز عوي. ال تەاتردى, яعني تەاتر ۇعىمىن رۋحاني جاڭعىرۋدىڭ قاينار كوزى دەپ ايتساق, ەشكىم قارسى داۋ ايتا قويماس. ويتكەنى قازىرگى جاستارعا эستەتيكالىق تاربيە بەرەتىن بىردەن-بىر ورىن — تەاتر. حالقىمىزدىڭ جانە الەم ەلدەرىنىڭ دە تاريحى, مادەنيەتى تەاترلارىمىزدا كورىنىس تاپقان. جالعىز بىزدىڭ تەاتردا عانا ەمەس, ەلىمىزدەگى بارلىق ونەر ۇجىمدارىندا تالاي دارىندى ۇلدار, تالانتتى قىزدار ادال قىزمەت ەتكەن. مىنە, وسىلاردىڭ بارىن بىلۋ, تەاتر قويىلىمدارىن تاماشالاۋ جاستارعا دا, كۋندەلىكتى كۋيبەڭ تىرلىككە بايلانىپ قالعان ۋلكەندەرگە دە تەك جاقسىلىق سىيلايدى. بىزدىڭ مىندەتىمىز دۋنيەدەن وتكەن ايگىلى تۇلعالارىمىزدى جيى ەسكە الىپ, بۋگىنگى بارىمىزدى ودان ارى جەتىلدىرۋ جانە وسىنىڭ بارىن وسكەلەڭ ۇرپاققا اماناتتاۋ دەپ ەسەپتەيمىن.

— كورمەگە قاتىسقان تەاترلار جونىندە نە ايتاسىز? بەلسەندىلىك تانىتقان تەاترلاردى اتاپ كەتە الاسىز با?

— شىنى كەرەك, بىزدىڭ تەاتردىڭ 50 جىلدىق تاريحى بار مۋزەي سەكىلدى باسقا ونەر ۇجىمدارىندا مۇراعاتىن تۋگەندەپ وتىرعان ارنايى بولىم بار دەپ ايتۋ قيىن. دەسە دە, سوڭعى جىلدارى ع.مۋسىرەپوۆ اتىنداعى اكادەميяلىق بالالار مەن جاسوسپىرىمدەر تەاترىنىڭ مۋزەي ىسىنە كوڭىل بولىپ كەلە جاتقانىن بايقاپ جۋرمىن. وزدەرىنىڭ شاقىرۋىمەن ارنايى شەبەرلىك كلاستارىن دا وتكىزدىم. ال, وسى كورمەگە قايتا كەلسەك, قاتىسۋشى 8 تەاتردىڭ بارلىعىنا دا وز ريزاشىلىعىمدى بىلدىرەمىن. قاتىسۋشى تەاترلار: اباي اتىنداعى قازاق مەملەكەتتىك وپەرا جانە بالەت تەاترى, ع.مۋسىرەپوۆ اتىنداعى اكادەميяلىق بالالار مەن جاسوسپىرىمدەر تەاترى, رەسپۋبليكالىق نەمىس دراما تەاترى, مەملەكەتتىك رەسپۋبليكالىق كورەي مۋزىكالىق كومەديя تەاترى, ن.ساس اتىنداعى بالالار مەن جاسوسپىرىمدەرگە ارنالعان مەملەكەتتىك اكادەميяلىق ورىس دراما تەاترى, ق.قوجامьяروۆ اتىنداعى ۇيعىر مۋزىكالىق كومەديя تەاترى, م.ۋ.لەرمونتوۆ اتىنداعى ورىس دراما تەاترى جانە بىزدىڭ م.اۋەزوۆ اتىنداعى قازاق مەملەكەتتىك اكادەميяلىق دراما تەاترى. ەشقايسىسىن بولىپ- جارعىم كەلمەيدى.

— جاقسى ەكەن, سوڭعى سۇراق بولسىن, كورمە قاشانعا دەيىن سوزىلماق?

— جوعارىدا ايتىپ وتكەنىمدەي, كورمەگە الماتى قالاسىنداعى سەگىز تەاتر قاتىسىپ جاتىر. بارلىق تەاتر وزدەرىنىڭ قۇندى جادىگەرلەرىن, اتاپ ايتقاندا, ساحنالىق كيىم, رەكۆيزيتتەر, ونەر مايتالماندارىنىڭ جەكە زاتتارى, تەاترلاردىڭ جەتىستىگىن دالەلدەيتىن جۋلدەلەر مەن گراموتالار جانە ت.ب. بۇيىمدارىن قويدى. الماتى تۇرعىندارى جانە قالا قوناقتارىنا كورمەمىزدى قازان ايىنىڭ سوڭىنا دەيىن تاماشالاۋعا مۋمكىندىك بار.

— اڭگىمەڭىزگە راقمەت! شىعارماشىلىق تابىس تىلەيمىن!

سۇحباتتاسقان — ەرمۇرات نازارۇلى

قازاقستان-ZAMAN گازەتى