جالعاس تولعانباي

الداعى قويىلىمدار:

وكىنىشكە وراي قويىلىمدار تابىلمادى

تولعانباي جالعاس قونىسبايۇلى, قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى. 

1970 ج.  جامبىل وبلىسى ت. رىسقۇلوۆ اۋدانى جارلىسۋ اۋىلىندا دۋنيەگە كەلدى.

1988 ج. تاراز قالاسىنداعى مادەنيەت-اعارتۋ ۋчيليشەسىن  مادەنيەت قىزمەتكەرى جانە وركەستر ديريجەرى ماماندىعى بويىنشا بىتىردى.

1993-1997 جج.  قازاق مەملەكەتتىك ت. جۋرگەنوۆ اتىنداعى تەاتر جانە كينو ينستيتۋتىن (قازىرگى ونەر اكادەميяسى) تەاتر-كينو اكتەرى ماماندىعى بويىنشا وقىپ-بىتىرگەن. تەاتردا وسى جىلدان باستاپ كىزمەت ەتەدى.

 

ساحناداعى نەگىزگى رولьدەرى:

ۇلتتىق كلاسسيكا مەن زاماناۋي دراماتۋرگيяدا: م. اۋەزوۆتىڭ «ابايىندا» كوكباي (رەج. ا.مامبەتوۆ), ازىمحان (رەج. ە.وباەۆ), «ايمان-شولپانىندا» بالپىق (رەج. ە.وباەۆ),  «ەڭلىك-كەبەگىندە» كوبەي (رەج. ج.حادجيەۆ), ەسپەمبەت (رەج. ح.امىر-تەمىر), «قيلى زامانىندا» راحىمباي (رەج. ا.راحيموۆ), ع.مۋسىرەپوۆتىڭ «ماحاببات داستانىندا» («قوزى كورپەش-باяن سۇلۋ», رەج. ق.سۋگىربەكوۆ) ايدار, س.تورايعىروۆتىڭ «قامار سۇلۋىندا» مولدا (رەج. ا.راحيموۆ), ا.سۋلەيمەنوۆتىڭ «كەگىندە» بەكزادا سارىن (رەج. ا.راحيموۆ), ا.كەكىلباەۆتىڭ  «ابىلاي حانىندا» شارىش (رەج. ب.اتاباەۆ), د.يسابەكوۆتىڭ «اپكەسىندە» ومار (رەج. ب. وماروۆ), ي.ساپاربايدىڭ «اباي-توعجانىندا» اباي, شاحيماردەن مەن ق.ىسقاقتىڭ «قازاقتارىندا» دۋانا سارباز (رەج.ت.ال-تارازي), ن.كەلىمبەتوۆتىڭ «ۋمىت ۋزگىم كەلمەيدىسىندە» داۋلەتبەك, اسىلحان, ي.ساپاربايدىڭ «سىعان سەرەناداسىندا» الەكو (رەج. ە.وباەۆ, ت.ارالباي), ر.مۇقانوۆانىڭ «ماڭگىلىك  بالا بەينەسىندە» بولتاي (رەج. ب.اتاباەۆ), و.بورانباەۆتىڭ «اڭگۋدىگىندە» شاۋكەن (رەج. و.كەنەباەۆ), ە.جۋاسبەكتىڭ «كۋلەمىز بە, جىلايمىز با?..» كومەديяسىندا ماكس (رەج. م.احمانوۆ), ت.مامەسەيىتوۆتىڭ «باكەي قىزىندا» قىدىرالى (رەج. ا.راحيموۆ),  د.يسابەكوۆتىڭ «جاۋجۋرەگىندە» اقىلباي (رەج. ە.وباەۆ), ا.راحيموۆتىڭ «شاكارىمىندە» ماتاقوۆ (رەج. ا.راحيموۆ), ش.مۇرتازانىڭ «اي مەن ايشاسىندا» وراق (رەج. ت. ال-تارازي), ى.ەسەنبەرليننىڭ «الماس قىلىشىندا» اسان قايعى (رەج. ا.كاكىشەۆا), ع.مۋسىرەپوۆتىڭ «قىز جىبەگىندە» سىرلىباي (رەج.ە.نۇرسۇلتان), ا. سۋلەيمەنوۆتىڭ «اداسقاق» اباي (رەج: ا. راحيموۆ) ت.ب.

الەمدىك كلاسسيكا مەن زاماناۋي دراماتۋرگيяدا: شەكسپيردىڭ «رومەو مەن دجۋلьەتتاسىندا» گراف پاريس (رەج. و.ساليموۆ), ك.گوسسيدىڭ «تۋراندوت حانشايىمىندا» تارتالья (رەج. ت.ال-تارازي), گوگولьدىڭ «رەۆيزورىندا» («پارا») وسيپ, (رەج. ە.وباەۆ), «ۋيلەنۋىندە» ستەپان (رەج. ۆ.زاحاروۆ), گ.گوريننىڭ «اتىڭ شىقپاساسىندا» تيسسوفەرن (رەج. ا.ورازبەكوۆ), گ. گاۋپتماننىڭ «ىمىرتتاعى ماحابباتىندا» شتەينيس, وبەربۋرگوميستەر (رەج. ر.اندرياسяن),  ف. بۋلяكوۆتىڭ «وتىز ۇلىڭ بولعانشاسىندا» باستىق (ا.راحيموۆ), بەلەسكييدىڭ «جەلىككەن جاستارىندا» ەركەبۇلان (رەج. سارباسوۆ), ۋ.گادجيبەكوۆتىڭ «ارشىن مال الانىندا» ۆەللي (رەج. ت.ال-تارازي), ە.ۋاحيتوۆتىڭ «قۇدالارىندا» ابدىسالام (رەج. ا.راحيموۆ), ا.Чەحوۆتىڭ «اپالى-سىڭلىلى ۋشەۋىندە» سولەنىي (اۋد. ا.بوپەجانوۆا, رەج. ر.اندرياسяن, ا.كاكىشەۆا), ا.ۆولوديننىڭ «قوشتاسقىم كەلمەيدىسىندە» نيكۋلين (رەج. ا.ماەميروۆ) ت.ب.

تەاتردىڭ داستۋرلى «تەاتر كوكتەمى» فەستيۆالى, سونداي-اق رەسپۋبليكالىك جانە حالىقارالىق  تەاتر فەستيۆالьدەرىنىڭ (تاجىكستان, يران, كورەя, تۋركيя) بىرنەشە  مارتە جۋلدەگەرى.

 

 كينوداعى رولьدەرى:

«اعايىندىلار» – تەرگەۋشى تولعانبەۆ (رەج. ا. ساتاەۆ), «جايلاۋداعى وقيعا»  – باي, «ماحاببات جاعالاۋى»  – باس رەداكتور, «التىن القا»  – وپەراتور, «اقسۇڭقار»  – جارشى («حابار» ارناسى,  رەج. م. بيدوسوۆ) «مەنت» – پودپولكوۆنيك (رەج. م. وسپانوۆ),  «تاڭقالدىرعان حيكاя-1» –  باي, «تاڭقالدىرعان حيكاя-2» –  رەجيسسەر («حابار» ارناسى, رەج. ب. سانيتاس).

 

«حابار», «قازاقستان» تەلەارنالارىنىڭ «ۇяت بولماسىن», «بىزدىڭ كوشەنىڭ تۇرعىندارى», «اي, ايەلدەر-اي, ايەلدەر-اي!», «سيقىرلى ارىپتەر», «دۋدار-اي», ت.ب. باعدارلامالارىنا قاتىستى,  ارتۋرلى تەلەشوۋلارعا بەلسەندى اتسالىسىپ جۋر.

ىV رەسپۋبليكالىق  «جىگىتتىڭ سۇلتانى» بايقاۋىندا 1 ورىن العان (1994).

«قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تاۋەلسىزدىگىنە 25 جىل» مەدالى (2016). 

قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى (2017).